Хоргодохын хамт тэмүүллийг бас би мэдэрлээ

Хоргодох бас тэмүүлэхийн хоёр тэс ондоо мэдрэмжийг нэг доор амссан долоодугаар сар байлаа.

365 хоногийн дотор хүний амьдралд ёстой л түмэн зүйлийн үйл явдал тохиолддог аж.

Яг нэг жилийн өмнө гэр бүлээрээ аз баяртайгаар Азийн зүг жолоо залж, төрсөн нутгийнхаа шороон дээр хүртэл хөрвөөгөөд авсан сайхан дурсамжаар дүүрэн аялал байлаа.

Харин энэ жил цаг хугацаатай үхэн хатан өрсөлдсөөр онгоцоноос онгоцонд, далайгаас ууланд, тивээс тив алгасан исэж явна.

Ай даа онгоц хэмээх гайхамшигт унаа түүнийг жолоодох нисгэгчийн алдар бадартугай!  Та наргүйгээр би яахсан билээ ...

Ёстой л нөгөө дээл нь сэмэрч, үс нь цал буурал болсон ээжийдээ хоргодох авч нүд нь бүлтийн, өмөлзөж намайг санах үрдээ тэмүүлэх сэтгэлийг яалтай.

Арай л дэндүү алсад амьдрах хувь тавилангийн хэцүүг анх удаа л ээжийгээ өвдөхөд мэдэрлээ. Нисээд нисээд барагддаггүй яасан ч хол газар вэ? Өмрөөд өмрөөд тогтдоггүй ямар гээч сэтгэл вэ?

За тэгээд нэг л зовсон хүн явна гэж битгий туйлширч ойлгоорой доо. Би зүгээр л энэ сонин – хоргодох бас тэмүүлэх мэдрэмжийг арилж одохоос нь өмнө цааснаа буулгах гэж л мөнгөн хүлгийн нүсэр чимээг үл тоон үсэг цохин сууна.

Юманд бүү ам гарч бай гэж монголчууд ярьдаг. Би хэдэн удаа Хятадаар дамжиж Монгол ниссэнийхээ дараа чухам дахиж хэзээ ч үүгээр дамжин өнгөрөхгүй гэж “хуцаж” байснаа бодохоор уучлал гуймаар. Гэнэтийн явдалд аминд орж намайг аюулгүй зорчуулсан Айр Чайна, МИАТ, Юнайтад Айрлайнд баярлалаа.

Хүний амьдралд маргааш, нөгөөдөр, дараа сар, жилийн дараа юу ч тохиолдож болно. Тийм учраас ингэхгүй, тэр хүнтэй уулзахгүй, энэ газар очихгүй гэж хэзээ ч хэлэхгүй нь дээр юм байна шүү!

Бид настануудаа яаж амьдруулаад байдаг юм бэ? 

Манайхан евро америкийн хүмүүсийг эх эцгээ дэргэдээ байлгаж асардаггүй гэж ирээд л "муулах" дуртай байдаг. Гэтэл бид өөрсдийнхөө өвөө, эмээ, эцэг эхээ хэрхэн асарч өргөдөг вэ? 

Хажуу байлгадаг ч чухам амьдралын чанар чансаа хэр байдаг вэ? 

Өдөржин хоосон гэр сахина эсвэл үр хүүхдэд нь бараа болно. 

Гэтэл өнөөх муулаад байдаг гадаадынхан хэдийгээр гэртээ байлгадаггүй ч ганцааранг нь гансартал байлгахгүй нь сайхан юм даа. 

Хөгшидийн нийтийн байранд хөгжим, дуу хуур, тоглоом наадгай, сувилагч асрагч гээд хэрэгтэй бүхэн нь байх агаад эдгээр нь настай хүмүүст, өвдсөн хүмүүст эмнээс ч илүү чухал зүйлс байдаг. 

Тэр тусмаа монгол настай хүмүүст хобби байхгүй, хоббий байсан ч түүнийгээ хөөж хийх боломжтой хэд билээ? Хамт олон гэж байхгүй, найз нөхөд байлаа ч байнга уулзах нөхцөлгүй гээд яривал их зүйл байна. 

Бид ер нь яаж тэднийгээ асарч хайрладаг улс вэ? Ач тусыг нь л авахаас эргүүлээд тэднийхээ төлөө юу хийдэг хүүхдүүд, ач зээ нар вэ? 

Уг нь тэр авах гээд байгаа ач тус нь нэг их юм биш шүү дээ. Хэдэн үг сайхан солилцож сэтгэлийг нь онгойтол ярилцаад, аяга хоол хамт сууж идэхэд л болчих гээд байгаа юм. Бололцоо чинь байвал их хотын чимээнээс түрхэн холдуулж, агаар салхинд хэдэн минут гаргаад ирвэл бүр болох нь тэр. 

Тэрнээс нэг их мөнгө ороод сүйд болоод байх юм байхгүй. Яахав ээждээ ганц бандааж бариад очвол их л буян болж ирдэг юм гэсэн. 

Эцэг эх, үр хүүхэд, хань ижил, дотно найздаа өгч чадах хамгийн том бэлэг бол чиний цаг байдаг. 

Цаг хугацааг хамт өнгөрүүлсэн нэртэй ч ухаан санаа, бодол чинь хамт биш FB ухаж, утсан дээр дүүжлэгдвэл бас биш. 

Миний  талархалыг хүлээгээгүй нэгэн монгол сувилагчийн тухайд товчхон.

Харваас өндөр настай хүн зүрхний шигдээс болж буй бүх шинж тэмдгээ арай ядан хэлэн хүйтэн хөлс нь тасралтгүй урсан арай хийн амьсгалж байхад ямар ч арга хэмжээ аваагүйгээр зогсохгүй эмч хүн түүнд “наад хүн чинь зүрхний шигдээс болж байх шиг байна, яаралтай тусламжинд хурдан хүргээд өгнө үү?” гэхэд миний ажил биш гээд сууж байсан хүнийг сувилагч гэж нэрлэхэд бэрх. Чам шиг сэтгэлгүй, мэргэжлээ эзэмшээгүй, зүрх сэтгэлгүй хүнээс болж хүн үхэж байна. Чамд хүний амь аврах хэдхэн минут байгааг ойлгох ухамсар байхгүй л дээ. Болдогсон бол чамайг би буудчихмаар байна. Гэвч чам шиг хүмүүсийг хувь тавилан чинь цаанаас нь хэзээ нэгэн цагт хатуу шийтгээд өгөх нь тодорхой.

Түүрүүлсэн бөхөд биш хүний амь аварч буй эмч нараа тэр хэмжээгээр шагнахсан 

Эмнэлгийн бус салбарт амжилт гаргасан одод, тамирчидаа өндөрөөр шагналаа гэж их дуулддаг. 

Харин хүний амь аварч буй хэдэн эмч нараа шүүмжлэхээс өөрөөр хэрхэн урамшуулж, амьдралд нь хэрэгтэйгээр шагнадаг вэ? 

Монголын улс төрч, эрх баригчид, бизнесменүүд нэг зүйлд хөрөнгө оруулбал өөрсөдийнх нь гэр бүлд, хүн ардад хэрэгтэй юм шиг санагдасанаа бас бичихгүй өнгөрч болохгүй санагдлаа.

Хэрэв хэн нэгэн хайртай хүн тань, эсвэл та өөрөө судасны бөглөрөл болоход ( миний ойлгосноор харвалт, зүрхний шигдээс) түүнийг оношилж, судасны бөглөрлийг нээдэг ангиографи машин яг одоогийн байдлаар зөвхөн 3-р эмнэлэгт байдаг юм байна. Тиймээс хэрэв тэнд амжиж л очихгүй бол үхэл алхмын цаана аж. Мэдээж бүхэл бүтэн улс даяар ганцхан аппарат, түүн дээр ажилдаг 1 –3 эмч байдаг гээд бодохоор ямар их ачаалалтай нь илт. Би үнэндээ тэдгээр эмчийг биширсэн. 

Маргааш гэж хойшлуулж байтал сэтгэлийн нар чинь нэг мөсөн жаргачих вий дээ

Завгүй, ажилтай, бололцоогүй, амжихгүй өнөөдөр гэж үнэн худалдаа баригдан бүхнийг хойшлуулж явтал маргаашийн нар мандахтай зэрэг сэтгэлийн нар чинь хэзээ ч дахин мандахгүйгээр нэг мөсөн жаргачихсан байх вий дээ. 

Ижийтэйгээ ойрхон амьдардаг бол нэг цагийг ч хойшлуулалгүйгээр яваад очоорой. Замын бөглөөнд гацсан ч гэсэн яг одоо гараад явбал өнөөдөртөө лав багтаж очно оо. Ижийтэйгээ ойрхон амьдрах хувь заяанд чинь алс холд амьдрах тавилантай бид хэд чинь сэмхэн атаархаж, нулимсаа эдээр хуурах гэж оролддог хөгийн ч амьтад аа.

https://www.youtube.com/watch?v=AiftvjtV9i4&t=185s

Эзэн хичээвэл заяа хичээдэг бөгөөд хэзээ ч бүү шантар!

Амьдрал хэмээгч "галзуу хулгана" заримдаа юунаас ч үл хамааран хаашаа хамаагүй давхиж оддог. Гэсэн ч би эзэн хичээвэл заяа хичээнэ гэдэгт итгэдэг.

 Мэдээж бүх юм үргэлж бодож, төлөвлөсөний дагуу бүтээд байдаг бол амьдрал ямархуу гунигтай өдрүүд болж хувирах бол?

Сайн хүнд ч муу зүйл тохиолддог. Тэглээ гээд муу хүн болж хувирахгүй байхад л утга оршдог юм шиг ...

Манай хотын зарим гудамжууд нэлээд нарийхан л даа. Хоёр талаар машин зогссон байвал зөрөлдөн өнгөрөх машин нэг нэгэндээ зай тавьж өгөхгүй бол мань мэтийн жолооч нар эсрэг урсгалын машинаа шүргэж мэднэ. Ихэнх хүсүүс, багцаалбал 98 хувь нь зам тавьж өгнө. Үлдсэн хоёр хувь нь өөдөөс зайгүй байхад дайраад л байна. Эсвэл заавал зам тавиулах гэж гүрийнэ.

Би бол үргэлж зам тавьж өгөх хэсэгт орох ба зам тавьж өгсөн хүнд гараараа дохиж баярласанаа илэрхийлнэ.

Энэ мэтчилэн жижигхэн зүйлст хэрхэн хандахыг хорвоо ямагт ажиж байдаг ч юм шиг. 

Ээж маань хүнд өгөх юм байхгүй бол өөрийнхөө хоолноос илүүчлэн өгч бай гэж хэлдэг. Хэдийгээр зөвхөн хоолон дээр жишээ болгон хэлсэн ч үүнийг бүх зүйл дээр баримталж болно гэж би санадаг. 

Манай нөхөр үргэлж хүмүүсийг ялгаварлахгүйгээр ижил тэгш хандаж, үнэн сэтгэлээсээ харилцаж байхыг надад сануулна. 

Хүнд тусална гэдгийг заавал том хүрээнд ойлгох хэрэггүй. Мэддэг юмаа нэгэндээ хэлж өгөх, байгаа юмаа хуваалцах, заримдаа баярлалаа гэдгийг чин сэтгэлээсээ хэлэхэд тухайн өдөр тэр чигтээ сайхан болж  хувирдаг.

Чадал, бололцооныхоо хэрээр хүнд тус хүргэж явахыг амьдралынхаа зарчим болгохыг чармайж явна даа. 

Мартсанаас мал мэнд үү гэгчээр зургаан сар шантралгүй хичээсний ачаар нөгөө мөрөөдөөд байсан газраа хүсэж байсан чиглэлээрээ орчихсон шүү :)

Өчигдөр сайхан өдөр байлаа. Гүүглд ажилдаг Баттулга тэргүүтэй мундаг залуус намайг халуун дулаан инээмсэглэл, монгол хүний дотно сэтгэлээр грүпдээ хүлээн авч, завгүй цагаасаа үл харамлан уулзацгаав.

 Силикон Валли буюу Mountain View (Sunnyvale хот бас орно) -д зургаан шижгэр сайхан, залуу монгол инженерүүд ажилдаг юм байна. Хоёр нь эмэгтэй гээч. Сийатл хотод хоёр залуу бас инженерээр ажилдаг бололтой.

Монгол залуучуудаараа үнэхээр бахархаж байна аа.

Би ч яахав нөгөө тоон дотор үсэг цохиж явна гэдэг шиг л юм болж байна. Юутай ч атугай Валлидаа л үлдэх учиртай байсан бололтой. Манай хуучин компани миний шинэ ажлаас машинаар яг гуравхан минутын зайтай юм гээч.

Олон арван, содон сонин адал явдал, туршлага, шинэхэн найзууд, тэс ондоо хамт олон, цоо шинэ ажлын салбар гээд сэтгэл догдолсон өдрүүд ар араасаа цувраад эхэлчихлээ.

Мөрөөдөлдөө хүрэх хол хэдий ч ямар ч байсан зөв замдаа орох нь орсоон. Үргэжлүүлээд мөрөөдөөд л байдаг хэрэг.

Хоёр чухал зүйл.

1. Мөрөөдөхөө зогсоож үл болно
2. Галзуу хулгана галзуурах мөчүүдэд шантарч үл болно 
( you have no idea what I have been through )

Амьдрал яг л галзуу хулгана шиг

Амьдрал яг л "галзуу хулгана" шиг... Дээшээ, доошоо, огцом өөдөө, тэгснээ уруудана, хажуу тийшээ, байран дээрээ эргэлдэнэ, байсхийгээд сэгсчүүлнэ.

Саяхан манай гэр бүл family rule буюу гэр бүлийн дүрэм гэртээ батлан гаргав. Загвар нь ерөнхийдөө иймэрхүү
Жишээ нь:
 "more "илүү ихээр
 ном уншина, инээнэ, сэтгэгдэлээ хуваалцана, мэдрэмжээ нээнэ, дасгал хийнэ гэх мэт.
"less"аль болох бага 
уйлагнана, гуншигнана, муу хоол иднэ гэх мэт
"okay to be:" "ингэж болно"
уйлж болно
уурлаж болно
гуниглаж болно гэх мэт
"no" болохгүй 
нэгнийгээ үгээр болон биеэр өвтгөж болохгүй
нууц байж болохгүй
худал хэлж болохгүй
дээрэлхүү, муухай ааштай байж болохгүй
орилж, хашхирахгүй гэх мэт

Хүнд ер нь баримталдаг зарчим гэж байдаг. Нүдэнд харагдахуйц бичээд өлгөчихөөр өөртөө үнэнч байхыг илүүд хичээгээд их аятайхан юм гээч.

Галзуу хулгана уруудах үе хүн бүхэнд бий. Нэг өдөр уйлж болно, хоёр дахь өдөр гуниглаж болно. Харин гурав дахь өдөр урвайсан хэвээр унтаад байж л болохгүй. Би үргэлж хэлдэг дээ? Аливаа хүнд хэцүүг туулан гарах хүч чадал буюу сэтгэлийн тэнхээтэй байх хэрэгтэй. Тэрхүү сэтгэлийн хатыг өөрөө бүрдүүлж чадаж гэмээнэ үр хүүхэддээ сургаж үлдээх боломжтой.

За би сайндаа ч биш сарын өмнө 'Option B' гээд Шерил Сандбергийн бичсэн номыг уншаад дээрх санаа төрсөн юм.

Сүүлийн хэдэн жил би хүүхдийн хүмүүжил, хүүхэд өсгөхтэй холбоотой маш олон ном уншиж судалдж байгаа хүн л дээ. Хэдийгээр дээрх ном хүүхэд өсгөхтэй шууд холбоогүй ч маш чухал санааг агуулсан байсан юм.

Хүний амьдралд хэцүү зүйл тохиолдоход хүн хэрхэн туулж гарах чадвартай болох талаар энэ номноос их зүйл сурлаа.

Хүүхдээ хэрхэн амжилттай хүн болгох уу? Яаж хичээлдээ сайн хүн болгох уу? гэх мэт зүйл дээр хэт анхаарч харин амьдралын үнэнээс аль болох зугтуулан өсгөх хандлага заримдаа эцэг эхчүүд бидэнд гардаг. Амьдрал заримдаа галзуу хулгана шиг гэдгийг хэтэрхий хожуу ойлгуулах үе бий.

Хүүхэд сургуульд орно. Дээрэлхүү нэгэн таарна. Тэр бүгдийг хэрхэн хүлээж авах, яаж даван туулах чадварыг хэр их олгож байгаагаа бодолцох хэрэгтэй.


Галзуу хулганаар амжилттай - хамгийн гол нь эрүүл, сэтгэлийн зовлонгүй аз жаргалтай аялах нь чухал. Хэнтэй хамт аялж байна, хэн нэгнээ хэрхэн дэмжиж, ямар үлгэр дууриал өгч байна гэдгээс асар их зүйл шалтгаалдаг.

Ээж маань үргэлж хүүхэд бол чиний толь гэж хэлдэг юм. Хүүхдээ ямар хүн болгох нь эцэг эх, гэр бүлийн хүмүүжлээс маш их хамааралтайг л ойлгож үр хүүхэддээ үлгэр дууриал үзүүлэн амьдрахыг л хичээж явна даа.

Ай даа хүн тээж төрүүлэх нэг ондоо, хүний эцэг эх байна гэдэг бас л чанга алба шүү.